21
veli sinus 12) ventus impleverit, ut intuentium se aspectui subduxerit: aut si, favonio non favente, remis undas impulerit, donec remorum aspectum cunctorum oculis subtraxerit, in littore tenentur præstolari. Ubi vero paulo longius provectum in pelago delitescere existimaverint, classico clangore ternis vicibus vociferantes, antiqvæ confoederationis jura ipsi resignare debent. Sin autem in solo natali extiterit 13) & prædicti sceleris crimen incurrerit, universum militare collegium ad nemoris densitatem eum comitari tenetur, inqve nemoris fronte præstolari, donec se adeo recedendo semoverit, opaca qvælibet tesqva legens, ut eorum clamorem aut vociferationem exaudire non valuerit. Deinde universa commilitonum legio totis unâ viribus trina vociferatione valide proclamabit, ne alia ad eos via redire possit. Qvo facto, hac lege tenentur astricti, ut, si qvisqvam commilitonum, uno saltim comite aut telo superior, 14) illi postmodum occurrerit, eumexhibente, reo defensionis amplecti præsidium non licebat. Tum demum rex, cognitione suscepta, an ea cæteris pronunciatio placuisset, interrogat. Ipse enim auditoris tantum partem exeqvens, militiæ judicationis mandavit arbitrium, deforme ratus damnare viros, qvos ipse fovisset. Quapropter in eos, qvorum egregia opera usus fuerat, aspere pronunciare veritus, qvæstionem ad se delatam, ad curiæ cognitionem relegavit, silentiumqve moderationis suæ fidem, qvam sententiam severitatis testem esse maluit. Cumqve demum, exaudita militum responsione, totius concionis suffragia judicationi consentanea noscerentur, qvi damnatus fuerat, interrogari solebat, terreno an maritimo secessu fugam petere decrevisset. Ita rex proscriptione suos qvam nece puniri maluit, delectumqve fuga, ne violentiam repræsentaret, indulsit." 12) Cfr. Saxo p. 199: "Qvod si reus mari se credere delegisset, eo commilitonum freqventia proseqvendus, dataqve nave, remigiis, commeatu, vasculo, egerendis aqvis idoneo, tamdiu in littore opperiendus fuerat, donec remi, si eis navigatio gereretur, vel, si velis, antennæ extra conspectum abiissent. Tum deniqve, qvi profugerat, superiori ab omnibus sententia repetita, amarissimorum maledictorum verberibus laceratus, tristissimis totius militiæ suffragiis damnabatur. Qvi si tempestate in littus re latus fuisset, continuo ut hostis habitus violate societatis poenas pendebat, discrimenqve capitis ejus funesto damnationis incursu cupide a commilitonibus expetebatur. Ita non periculosa minus, qvam ignominiosa sontium evitatio fuit." 15) Cfr. Saxo 1. c.: "At si militiæ munere defunctus, terra perfugere maluisset, ad nemus usqve pari militum cura comitandus erat, cunctis tamdiu in ejus abitu expectantibus, qvousqve procul ipsum abesse cognoscerent. Ac tum demum magno cum totius militiæ fragore ter valide edendus clamor, cunctaqve strepitu miscenda fuerant, ne fugiturus ullo ad eos errore referri posset. Tunc demum districta & jam inexorabilis omnium severitas, cunctis solenni jure completis, ne de indemnato supplicium sumere videretur, supremam reo damnationem intendit, effecitqve, ut, qvi se a specioso militiæ convictu abruperat, turpiter vagam vitam proscriptus exigeret. Ita militaris disciplinæ rei, judicialis ignominiæ gravitate, in abjectissimorum conditionem relegabantur. Adeo enim rex contumeliam sontium, non sangvinem, sitiebat, ut eos probroso castigationis genere, qvam cruento, punitiores putaret." 14) Cfr. Saxo 1. c.: "Si qvis autem ei postmodum commilitonum uno telo aut comite superior obvio pepercisset, ipsius se contumeliæ participem præbuit, cujus culpam vindicta proseqvi formidavit. Tale
